ТИРАНСКАТА ПЛАТФОРМА СЕ СПРОВЕДУВА СО ПОЛНА ПАРЕА: Македонците на колена, Албанците тријат раце

  • March 15, 2018

© AP Photo/ Boris Grdanoski

Одбивањето на претседателот на Република Македонија да го потпише законот со кој се албанскиот јазик се изедначува со македонскиот, затоа што смета дека тоа ќе ја поткопа унитарноста на државата, е сигурен начин за предвремени парламентарни избори.

Контроверзите околу тоа дали законот со кој се изедначува албанскиот и македонскиот јазик во Собранието на Република Македонија гласаа легално или не, веројатно засекогаш ќе остане во сферата на шпекулации. Она што, од друга страна, не остава сомнеж, е цврстиот став на претседателот на Република Македонија Ѓорге Иванов, кој вели дека законот за двојазичност нема да го потпише, тврдејќи дека тој закон “неправеден, угнетувачки и која ги фаворизира само еден јазик.” Според него, ова може да биде причина за тензии и претставуваат закана за меѓуетнички соживот во оваа земја.

Ова е вторпат македонскиот претседател да одбие да го потпише овој закон, а според Уставот, Иванов има само едно право да стави вето на одреден закон. Оние кои што се залагаат за воведување на албанскиот јазик како рамноправен јазик со македонскиот, се повикуваат на членот 75 од Уставот на Република Македонија, во кој се наведува дека ако, по враќање на законот во Собранието на разгледување од страна на Собранието се донесува мнозинство гласови од вкупниот број пратеници,а претседателот е должен да го потпише .

Александар Даштевски, политиколог од Скопје, не се согласува со заговорниците на ова трвдење и велат дека Иванов се повикува на суверенитетот и унитарноста на државата, што му дава право да го одбие овој предлог-закон. Нашиот соговорник потсетува дека Уставот јасно се вели дека македонскиот јазик е официјален јазик на Македонија и дека Иванов, ако го потпише овој закон, ќе дејствува спротивно на Уставот.

“Албанскиот јазик е во употреба во сите средини каде живеат повеќе од 20 проценти Албанци. Од друга страна, Македонците сочинуваат околу 60 отсто од населението и се мнозинство во државата. Со оглед на тоа што во нашиот Уставот со закон е пропишана употребата на албанскиот јазик, овој закон ако го легализира претседателот, би значело дека постојат два закони кои се однесуваат на една етничка заедница “, објаснува Даштевски.

Во меѓувреме, владејачката партија СДСМ побара од Иванов веднаш да го потпише законот, бидејќи Уставот тоа го обврзува. Најголемата опозициска партија ВМРО-ДПМНЕ најави тужбата против претседателот на Собранието на Република Македонија, Талет Џафери, бидејќи илегално го изгласа законот за двојазичност. Даштевски додава дека, само неколку минути по завршувањето на седницата, Џафери го прекршил Уставот на Македонија бидејќи се обратил кон новинарите на албански јазик, а не на официјалниот македонски јазик, што е негова обврска .

“Самата процедура на гласање е многу дискутабилна. Прво, прегледот на амандманите поднесени на овој закон од страна на опозицијата е прескокнат. Второ, електронското гласање не беше можно, а едноставно пребројувањето на гласовите не може да се смета за валидно. Конечно, седум пратеници, меѓу кои и двајца Албанци не гласаат за овој закон, а нивните имиња се на листата дека гласале “за”, вели нашиот соговорник.

Тој потсетува дека овој закон е само увертира на спроведувањето на т.н. тирански платформа, која Албанците сакаат да го дополни Охридскиот договор и потсетува дека администрацијата на Заев се согласи да ги спроведе сите точки од документот, кој поради тоа доби поддршка од албанските партии за формирање на влада.

Даштевски на ова додава дека Заев даде писмено ветување на претседателот на Република Македонија Ѓорге Иванов, пред тој да го добие од него мандатот за формирање на влада, дека нема да ја применува тиранската платформа.

“Факт е дека до сега Влада Заева не усвои ниту една реформски закон за напредокот кон ЕУ. Стандардите и платите паднаа. Државата сега должи повеќе отколку со претходната влада. Значи, сè што е направено досега е фокусирано на остварувањето на она што го побараа Албанците во платформата од Тирана “, вели Даштевски.

Според него, може да се случат две работи. Првата е Албанците да излезат од владата ако законот не е прифатен, а другата е да се создаде влада на национално единство за да се подготват предвремени парламентарни избори кои ќе се одржат следната година, заедно со редовните претседателски.

“Не гледам друг излез, бидејќи имам впечаток дека, удривме во ѕид”, заклучок од нашиот соговорник.

Инаку, македонскиот претседател упат сериозни обвинувања кон премиерот Зоран Заев и ко парламентарното мнозинство.

“Овој закон е израз на тиранијата на парламентарното мнозинство кон мнозинството граѓани на Македонија. Таквиот неправеден закон не заслужува да се нарече закон “, рече Иванов.

Повикувајќи се на толкувањата на правните експерти, албанските медиуми во Македонија тврдат дека е можно законот веднаш да се објави во Службен весник и да се иницира формална процедура за барање до Уставниот суд за утврдување на надлежност и да се спроведе управна постапка. Во секој случај, Албанците се чувствуваат во овој дел од македонската сага како победници. Тоа може да се заклучи и од статусот на која е поставен Али Ахмети, водачот на најголемата албанска партија ДУИ на неговиот профил на Фејсбук, и се обрати со следните зборови упатени кон албанската нација, “Овој глас и овој ден ви припаѓа на вас и оние кои не се меѓу нас, кои се најзаслужни, народни херои. Честитки и нека ни е со среќа! “

Претходно «
Следно »