Од следната деценија во Европа се можни летови на кратки релации со електро авиони

Брзиот технолошки напредок би можел да им овозможи на европските патници да летаат со електрични авиони на некои од најпопуларните рути на континентот уште во текот на 30-тите години на овој век, објави Еуроњуз.

„Многумина сè уште мислат дека авионите на батерии се далечна иднина. Но, електричните и хибридните летала се клучен дел од решението за да се направи патувањето на кратки релации поодржливо и помалку зависно од увезеното гориво за авиони“, вели Карлос Лопез де ла Оса, технички директор за авијација во Европската федерација за транспорт и животна средина (TE).

Со нестабилните цени на горивата предизвикани од тензиите на Блискиот Исток, електричните летала стануваат сè попривлечна опција. Покрај заштитата на патниците од ненадејни промени во цените на фосилните горива, овие авиони помалку загадуваат, потивки се и можат да поврзуваат оддалечени области што големите авиокомпании често ги заобиколуваат.

Потенцијални рути за електрични авиони

Европските стартапи брзо развиваат електрични авиони што можат да летаат на растојанија до 500 километри. Според анализата на Агенцијата за безбедност на воздухопловството на Европската унија (ЕАСА), ова би овозможило покривање на една четвртина од европските воздушни рути, вклучувајќи ги и некои од најпопуларните на континентот. Потенцијалните рути во овој опсег вклучуваат Лондон-Даблин, Атина-Санторини, Барселона-Ибица, Ница-Корзика и Рим-Сардинија.

Иако Франција ги забрани летовите на кратки релации каде што патувањето со воз трае помалку од два и пол часа, а Шпанија предложи слична мерка, рутите што поврзуваат острови или го преминуваат морето не се реално заменливи со железница. На вакви патувања, каде што воздушниот сообраќај е често единствената практична опција, електричните авиони би можеле значително да ги намалат емисиите.

Германскиот стартап „Ваеридион“ проценува дека неговите електрични авиони на крајот би можеле да работат со цена помала од 0,50 евра по патнички километар, што е споредливо со цената на билет за воз од прва класа. Идните цени на билетите ќе зависат и од аеродромските такси, даноците и стратегиите за продажба на авиокомпаниите.

„Ваеридион“ моментално гради електричен авион со девет седишта и планира да добие лиценца до 2030 година, а веќе има обезбедено нарачки за 100 авиони. Поради нивниот мал капацитет, првата генерација електрични авиони веројатно ќе се користи првично за поврзување на руралните региони.

Колку сме блиску до комерцијални електрични летови?

Тежината на батериите долго време беше голема пречка за електричната авијација, но брзиот технолошки напредок постепено го решава ова прашање. Подобрувањата во електричните мотори, интеграцијата на батериите и дизајнот на авионите значително ги подобрија перспективите за индустријата. Сепак, енергијата на батериите сè уште ја диктира тежината, големината и дометот на целосно електричните авиони.

Холандската компанија „Елисијан Еркрафт“ соработува со КЛМ за развој на голем електричен авион на батерии, дизајниран да превезува 90 луѓе на растојанија до 1.000 километри, што би можело да се постигне веќе во 2035 година. Од друга страна, францускиот стартап „Аура Аеро“ развива хибридно-електричен регионален авион со 19 седишта и домет до 1.500 километри, а нивната цел е да добијат сертификат до крајот на 2029 година.

„Хибридниот погон им дава на нашите авиони подолг домет, а воедно ги намалува штетните емисии до 80 проценти. Покрај тоа, таков авион лесно може да користи одржливо авијациско гориво наместо конвенционално гориво. Дури и по денешните цени на горивата, проценуваме дека директните оперативни трошоци ќе се намалат за 50 проценти“, рече Антоан Тулемон, советник за европски прашања на компанијата.

Дали електричните летала се навистина еколошки?

Се очекува одржливото авијациско гориво да игра важна улога во декарбонизацијата на летовите на долги релации. Сепак, залихите се ограничени, а експертите ги доведуваат во прашање тврдењата на производителите за вистинска одржливост. Многумина веруваат дека одржливите резерви нема да бидат доволни за раст на воздухопловниот сектор, па затоа директната електрификација е подобра еколошка опција.

Но, и тука постојат ограничувања. Иако електричните авиони не трошат гориво за време на летот, нивното целокупно влијание врз климата зависи од изворот на електрична енергија за полнење и од емисиите генерирани за време на производството на батерии и други делови.

Ана Хјуз, директорка на кампањата на „Флајт Фри“, верува дека електричните летала ќе бидат клучни, но под одредени услови. „Тие ќе бидат неопходен дел од патувањето во свет со ниски јаглеродни емисии, особено за декарбонизацијата на рути како Лондон – Даблин, кои тешко се заменуваат со друг транспорт. Но, мора да бидеме реални: таков лет е климатски неутрален само ако користи енергија од обновливи извори“, вели Хјуз.

Share on Facebook

Tweet

Follow us

Save