ЕУ плати 113 милијарди долари повеќе за енергија, а не доби „ниту една дополнителна молекула“ гас или нафта

Европската Унија годинава плати повеќе од 100 милијарди евра, односно околу 113,5 милијарди долари дополнително за увоз на енергија, без притоа да добие поголемо количество нафта или природен гас. Огромната дополнителна сметка повторно ја отвора дебатата за енергетската зависност на Европа во услови на војните во Иран и Украина и нарушените глобални пазари.

Ова денеска, 29 септември, во Даблин го соопшти европскиот комесар за енергетика и домување Дан Јоргенсен, пред состанокот на министрите за енергетика на земјите-членки на ЕУ.

„Надминавме 100 милијарди евра што дополнително ги плативме за енергија оваа година, без да добиеме ниту една дополнителна молекула гас или нафта“, порача Јоргенсен. Според него, ситуацијата покажува колку Европа останува изложена на глобалните ценовни шокови поради зависноста од увезени енергенси.

Состанокот во Даблин доаѓа во момент кога европските влади се обидуваат да најдат начин како да ги ограничат високите трошоци за енергија пред зимата. Енергетската достапност и европската енергетска безбедност се меѓу главните теми на дводневниот состанок на министрите.

Нов ризик за Европа – американскиот дизел

Дополнителен проблем за Брисел претставува можноста администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп да го ограничи или забрани извозот на дизел од САД.

Тоа е особено чувствително прашање бидејќи Европа во моментов добива околу половина од увезениот дизел од Соединетите Американски Држави, откако претходните традиционални извори, особено Русија и Блискиот Исток, станаа значително понесигурни.

Јоргенсен потврди дека директно разговарал со американскиот секретар за енергетика Крис Рајт и дека Вашингтон добил јасна порака од Брисел.

Според европскиот комесар, ограничувањето на американскиот извоз на дизел „не е во интерес на никого – ниту на САД, ниту на нас“. Тој сепак изрази охрабрување поради јавните сигнали од Рајт дека не ја поддржува идејата за целосна забрана.

Европа повторно ја плаќа цената на геополитиката

Енергетската криза значително се влоши по избувнувањето на војната со Иран и нарушувањето на сообраќајот низ Ормутскиот теснец – една од најважните светски рути за транспорт на нафта и LNG. Според Associated Press, пред кризата низ Ормут минувала околу една петтина од светската тргувана нафта.

Истовремено, војната во Украина и прекинот на голем дел од претходните енергетски врски со Русија дополнително го намалија бројот на добавувачи на кои Европа може да се потпре.

Последиците веќе се чувствуваат и на европскиот пазар на природен гас. Холандскиот TTF, главниот европски репер, на 28 септември се движеше околу 73,63 евра за мегават-час, при што пазарот реагираше на неизвесноста околу LNG испораките и ситуацијата во Ормутскиот теснец. Европските складишта за гас во истиот период беа околу 70 отсто полни.

100 милијарди евра за истото количество енергија

Токму тука е суштината на предупредувањето од Брисел. Европа не плати дополнителни 100 милијарди евра затоа што потрошила толку повеќе енергија – туку главно затоа што истите енергенси станаа многу поскапи.

Јоргенсен затоа смета дека долгорочниот одговор мора да биде намалување на зависноста од увезени фосилни горива и поголемо домашно производство на енергија.

Во меѓувреме, непосредниот проблем е зимата. Европските министри веќе разговараат за намалување на потрошувачката на гас и електрична енергија, управување со стратешките резерви и други мерки со кои би се ограничил ценовниот удар.

Бројката од 113 милијарди долари дополнителен трошок за една година покажува колку брзо геополитичкиот конфликт може да се претвори во директна економска сметка за Европа – дури и кога физичкото количество на увезена енергија практично не се зголемува.

Share on Facebook

Tweet

Follow us

Save