Нејасни пораки од Брисел за проширувањето на Унијата: Црна Гора можеби нема да стане членка до 2028 година – Хрватска се фали дека успешно го успорува процесот

Европскиот совет ја одржа долгоочекуваната стратешка дискусија за проширувањето и внатрешните реформи, но не даде јасен одговор на прашањето што внимателно го следи целиот Западен Балкан: дали Црна Гора ќе добие конкретна политичка поддршка за брзо завршување на пристапниот процес?

Ова е оценката на Ади Ќеримагиќ, кој во објава на социјалната мрежа Икс го анализира исходот од дискусијата на европските лидери.

Подгорица планира да ги затвори пристапните преговори до крајот на 2026 година, да го финализира и потпише договорот за пристапување во првата половина на 2027 година, а во 2028 година да стане членка на Европската Унија. Но, според Ќеримагиќ, очекуваната недвосмислена поддршка за овие амбиции била заменета со вообичаени, неодредени дипломатски формулации.

„Многу врева за ништо. Не толку долга дискусија што не реши ништо“, оценува тој.

Во официјалното резиме од самитот, европските лидери ја поздравуваат тековната работа на договорот за пристапување на Црна Гора и ја констатираат намерата на ирското претседателство да работи на привремено затворање на преостанатите поглавја, условено со спроведувањето на соодветните реформи. Не е наведена гаранција за завршување на преговорите до крајот на годината или за членство во 2028 година.

Според Ќеримагиќ, формулацијата е доволно нејасна за да може да се толкува и како поддршка и како нејзино отсуство. Тој додава дека слично било разводнето и очекувањето за поголема итност при подготовката на пристапниот договор.

Осврнувајќи се на улогата на Хрватска, Ќеримагиќ наведува дека тамошните медиуми ѝ припишуваат заслуга на својата влада за ублажувањето на текстот. Неговата оценка, меѓутоа, е дека и на други европски престолнини им одговарало Загреб да ја преземе политичката одговорност за таквиот исход.

За регионот, црногорскиот случај има значење што ги надминува границите на земјата. Како што посочува авторот, од Белград, преку Скопје, до Сараево се следат две прашања: дали ЕУ навистина ќе прими нови членки и дали пристапувањето ќе донесе видлива промена во секојдневниот живот на граѓаните.

Истовремено, европските лидери повторно ја нагласија потребата кандидатите да ги продолжат реформите, особено во владеењето на правото, а самата Унија да ги унапреди своите внатрешни подготовки за идно проширување.

Следниот важен момент, според објавата на Ќеримагиќ, ќе бидат извештаите на Европската комисија на почетокот на ноември, како и патоказите со задачи и рокови за Црна Гора, Албанија, Украина и Молдавија. Потоа следуваат продолжување на работата на преговарачките поглавја и пристапниот договор, отворените билатерални прашања со Загреб и декемвриските заклучоци на европските институции.

Црна Гора во меѓувреме има привремено затворено 21 од 33 отворени преговарачки поглавја. Последните три беа затворени на 12 октомври и се однесуваат на економската и монетарната политика, статистиката и социјалната политика и вработувањето.

Last night, after four months of waiting, the European Council finally held its "strategic discussion on the way forward on #enlargement and #internal #reforms."

Few in the Western Balkans were watching closely. But those who were, citizens and politicians, both those who want their countries inside the EU and those who doubt it will ever happen, were waiting for an answer to one question: what will 🇪🇺 leaders do with #Montenegro’s bid for membership?

Its government aims to close accession negotiations by the end of this year, finalise and sign the accession treaty in the first half of 2027, and join in 2028.

From Belgrade to Skopje to Sarajevo, everyone is watching 🇲🇪, for two reasons.

The first is whether the EU will enlarge at all. The second is whether accession will actually change the country: not only its laws and institutions, but the everyday lives of its people.

So what happened last night?

In short: much ado about nothing. A not so long discussion that settled nothing.

A bit longer: the expected explicit endorsement of Podgorica’s goal to close all chapters by the end of the year was watered down into the 🇪🇺’s customary wording, vague enough to be read as some kind of support, but also as the absence of it. The same happened to the hoped-for sense of urgency on drafting the accession treaty:

"The European Council…welcomes the ongoing work on drafting the accession treaty … [and] notes the intention of the Irish Council Presidency to work towards the provisional closure of the remaining negotiating chapters…"

Media in 🇭🇷 credit their own government for the watered down wording. In reality, some other capitals were simply glad that #Zagreb was ready to take the blame.

As expected, much of the focus in the conclusions was on the need "to advance [the 🇪🇺’s] internal work and reforms, set its long-term ambitions and the ways to achieve them, and address key questions related to its priorities and policies as well as its capacity to act."

To that end, earlier this month the Commission published its long awaited communication "Preparing for a Wider Union." Last night the 🇪🇺 heads of state and government “took note of it” and called on their own ministers "to analyse all strands and, on the basis of this analysis, to take work forward."

Next steps?

1️⃣ Early November: country reports for all candidates, plus [already controversial in some 🇪🇺 capitals] roadmaps setting out outstanding tasks and deadlines for the four frontrunners 🇲🇪🇦🇱🇺🇦🇲🇩.

2️⃣ Continued work on closing chapters with 🇲🇪, Zagreb’s bilateral concerns, and drafting its accession treaty, then the traditionally more detailed December Council and European Council conclusions.

— Adi Ćerimagić (@adicerimagic) October 16, 2026

Share on Facebook

Tweet

Follow us

Save