INFOMAX.MK

Соединетите Американски Држави започнаа голема воена вежба за проверка на подготвеноста на своите нуклеарни сили, при што на небото над земјата се забележани стратешки бомбардери Б-52 и специјални командни авиони Е-6Б „Меркјури“, познати и како „авиони на судниот ден“. Активностите се одвиваат во рамките на операцијата „Global Thunder 27“, чија цел е да ја тестира способноста на Вашингтон да командува со својот нуклеарен арсенал дури и во услови на голема воена криза.

Американската стратешка команда (USSTRATCOM) на 27 октомври официјално потврди дека се спроведува голема воена вежба која вклучува симулации на нуклеарни сценарија, проверка на комуникациските системи и координација меѓу различните компоненти на американските вооружени сили.

Вежбата започнала на 22 октомври, а американските власти предупредија дека граѓаните може да забележат зголемена активност на стратешките бомбардери и воените авиони за поддршка во повеќе делови од земјата.

Пет „авиони на судниот ден“ забележани во воздух

Според податоците од платформите за следење летови, најмалку пет авиони Е-6Б „Меркјури“ биле забележани во воздух во вторникот, додека дополнителен авион бил регистриран во средата наутро по полетувањето од Оклахома.

Овие авиони имаат исклучително важна улога во американската нуклеарна стратегија.

Тие претставуваат летечки командни и комуникациски центри, способни да одржуваат врска меѓу американското политичко и воено раководство, нуклеарните подморници и копнените интерконтинентални балистички ракети.

Е-6Б располага со специјализирана комуникациска опрема, вклучувајќи долги антени за комуникација на многу ниски фреквенции со нуклеарните подморници.

Авионот има и систем кој овозможува пренесување наредби за лансирање на копнените интерконтинентални балистички ракети, дури и доколку традиционалните командни центри бидат онеспособени.

Токму поради оваа способност, овие летала се поврзуваат со најекстремните сценарија на нуклеарна војна.

Стратешки бомбардери Б-52 полетаа од Северна Дакота

Истовремено, податоците од следењето на воздушниот сообраќај покажале дека американски стратешки бомбардери Б-52 полетале од воздухопловната база Мајнот во Северна Дакота.

Дел од авионите се движеле кон Канада, додека други биле забележани над Луизијана и Мисисипи.

Регистриран бил и бомбардер Б-1Б „Лансер“ над западниот дел на Тексас.

Б-52 претставува еден од најважните елементи на американската нуклеарна тријада и може да носи нуклеарно вооружување, додека Б-1Б денес се користи исклучиво за конвенционални воени операции.

Сепак, податоците за летовите не откриваат какво вооружување носеле авионите, ниту потврдуваат дека сите забележани летала биле дел од вежбата.

Проверка на способноста за нуклеарен одговор

Централната цел на „Global Thunder 27“ е тестирање на американската нуклеарна тријада, која се состои од три главни компоненти: копнени интерконтинентални ракети „Minuteman III“, нуклеарни подморници вооружени со балистички ракети „Trident II“ и стратешки бомбардери Б-52 и Б-2.

Овој систем е дизајниран да обезбеди САД да ја задржат способноста за нуклеарен одговор дури и во случај на разорен прв напад врз американските воени капацитети.

Во рамките на вежбата се тестираат брзината на донесување одлуки, сигурноста на комуникациските мрежи, координацијата меѓу командните структури и способноста за спроведување воени наредби во екстремни услови.

Дополнително, американските воздухопловни власти издале известувања за привремено резервирање делови од воздушниот простор над Атлантскиот и Тихиот Океан, како и во близина на Флорида.

Едно од известувањата директно ја споменува вежбата „Global Thunder“, со ограничувања предвидени од 27 до 30 октомври.

Пентагон: Вежбата не е насочена против ниту една држава

Иако активностите се одвиваат во период на сериозни меѓународни безбедносни тензии, американската Стратешка команда нагласува дека станува збор за однапред планирана годишна вежба.

Во официјалното соопштение се истакнува дека „Global Thunder 27“ не претставува одговор на активностите на која било држава или на актуелните светски настани.

Сепак, обемот на активностите покажува колку значајно место има нуклеарното одвраќање во американската воена стратегија.

Фактот дека американските вооружени сили истовремено ја проверуваат подготвеноста на стратешките бомбардери, командните авиони и комуникациските системи претставува демонстрација на нивната способност да одржат контрола врз нуклеарниот арсенал и во најтешките воени сценарија.

Засега нема официјални информации дека вежбата означува непосредна подготовка за употреба на нуклеарно оружје.

Извор: U.S. Strategic Command, U.S. European Command, 27–28 октомври 2026 година.