INFOMAX.MK

Излезните анкети од парламентарните избори во Израел покажуваат неизвесна политичка битка, без јасно мнозинство за блокот на премиерот Бенјамин Нетанјаху или за опозицијата предводена од Гади Ајзенкот. Ликуд се очекува да биде најголемата партија, но арапските партии би можеле да имаат клучна улога во преговорите за формирање нова влада.

Израелските парламентарни избори завршија без јасен победник, откако првичните излезни анкети покажаа дека ниту владејачкиот блок на премиерот Бенјамин Нетанјаху, ниту опозицискиот блок предводен од Гади Ајзенкот имаат доволно мандати за самостојно да формираат влада.

Според „Тајмс оф Израел“, Ликуд на Нетанјаху се очекува да остане најголемата поединечна партија во Кнесетот, но опозицискиот блок во дел од проекциите има предност во вкупниот број мандати. Сепак, ниту еден од двата блока нема сигурен пат до парламентарното мнозинство.

За формирање влада во израелскиот парламент, кој има 120 пратеници, потребни се најмалку 61 мандат.

Излезните анкети покажуваат тесна разлика

Според првичните проекции на израелските телевизиски канали, блокот на Нетанјаху се движи околу 50 до 52 мандати, додека опозицискиот блок предводен од Ајзенкот има околу 49 до 53 мандати. Арапските партии, според анкетите, би можеле да освојат вкупно 17 до 18 места.

„Тајмс оф Израел“ објави дека Ликуд е најголемата партија според проекциите, но дека ниту еден блок нема јасен пат до мнозинство. Во дел од излезните анкети, опозицијата има предност од неколку мандати, додека други покажуваат речиси изедначен резултат.

И „Џерусалем пост“ објави дека анкетите на телевизиските канали Кан 11, Канал 12 и Канал 13 покажуваат дека двата главни политички блока остануваат под границата од 61 пратеник. Според анализата на весникот, арапските партии би можеле да освојат 17 до 18 мандати, што дополнително ја усложнува можноста за формирање стабилна влада.

Арапските партии во центарот на преговорите

Еден од најважните фактори по изборите е очекуваниот силен резултат на арапските партии. Според излезните анкети, тие би можеле да освојат историски висок број мандати и да станат клучни во евентуалните преговори за формирање влада.

Опозицискиот блок би можел да се обиде да обезбеди поддршка од арапските партии, вклучително и од Обединетата арапска листа – Раам, или од Заедничката листа. Таквата поддршка би можела да биде обезбедена без нивно формално влегување во владината коалиција.

Сепак, ваквата можност е политички чувствителна. Опозициските партии во кампањата се соочуваа со ограничувања во однос на соработката со арапските партии, а евентуалното потпирање на нивните гласови би можело да предизвика несогласувања во рамките на опозицискиот блок.

Од друга страна, Нетанјаху се залага за формирање десничарска влада и ја отфрла можноста за зависност од арапските партии.

Нетанјаху и Ајзенкот прогласија политичка победа

По објавувањето на излезните анкети, Нетанјаху повика на формирање силна десничарска влада, додека Ајзенкот оцени дека резултатите претставуваат порака за промена на политичкото раководство.

Според „Тајмс оф Израел“, Ајзенкот го повика Нетанјаху да го прифати резултатот и да се повлече, тврдејќи дека гласачите се определиле за промена. Нетанјаху, пак, ја истакна позицијата на Ликуд како најголема партија и ја нагласи потребата од десничарска влада.

Излезните анкети, сепак, не се конечни резултати. Тие се засноваат на процени од гласачите по гласањето и може да се разликуваат од официјалното пребројување.

Формирањето влада може да трае со недели

И покрај тоа што Ликуд се очекува да биде најголемата партија, тоа не значи автоматски дека Нетанјаху ќе биде премиер и во следниот мандат. Во Израел, претседателот Исак Херцог ќе треба да го повери мандатот за формирање влада на кандидат за кој смета дека има најголеми шанси да обезбеди парламентарна поддршка.

Според „Израел Хајом“, по објавувањето на официјалните резултати, претседателот треба да го започне процесот на консултации со партиите, а кандидатот кој ќе добие мандат ќе има рок да формира коалиција.

Ако ниту Нетанјаху, ниту Ајзенкот успеат да обезбедат мнозинство, Израел би можел да се соочи со продолжена политичка неизвесност, влада во заминување или нови избори.

Излезноста на изборите достигна 77,7 проценти, највисоко ниво од 1999 година, што укажува на силна мобилизација на гласачите во услови на длабока политичка поларизација.

Засега, главното прашање не е која партија освоила најмногу гласови, туку кој ќе успее да обезбеди 61 пратеник и да формира стабилна влада. Арапските партии, кои според првичните проекции имаат значителен број мандати, би можеле да бидат клучни во следната фаза од политичките преговори.

Извор: The Times of Israel, The Jerusalem Post, Israel Hayom и излезни анкети на израелските телевизиски канали. Податоците се прелиминарни и не претставуваат конечни официјални резултати.