INFOMAX.MK

Кинеската економија во периодот јули–септември пораснала за 4,5% во споредба со истиот период претходната година, поттикната од силниот извоз, соопшти Пекинг во понеделникот. Овој резултат ја приближува земјата до нејзината годишна цел за економски раст, во време кога трговските партнери сè посилно притискаат за намалување на трговскиот дефицит во однос на Кина.

Официјалната стапка на раст ги надмина очекувањата и претставува забрзување во однос на растот од 4,3% во периодот април–јуни, кога беше забележана најбавната стапка во повеќе од три години.

Кинеските лидери за 2026 година поставија цел за економски раст од 4,5 до 5%, што е помалку од растот од 5% остварен минатата година. Претходно овој месец, Меѓународниот монетарен фонд (ММФ) ја намали прогнозата за растот на Кина во оваа година на 4,5%, што е долната граница на целниот опсег на Пекинг.

Извозот го поттикнува растот, но домашната побарувачка останува слаба

Извозот останува една од ретките светли точки на кинеската економија. По растот на извозот од 36% минатиот месец и трговскиот суфицит од 938 милијарди долари во периодот јануари–септември, Кина е на пат да го надмине минатогодишниот рекорд од 1,2 билиони долари трговски суфицит.

Повисоките американски царини ја намалија билатералната трговија, поради што кинеските извозници сè повеќе се насочуваат кон Југоисточна Азија, Латинска Америка и Европа. Високотехнолошките производи, вклучувајќи полупроводници, хибридни и електрични возила, се меѓу главните двигатели на растот.

Во обид да постигне самостојност и да се заштити од западните ограничувања на извозот, Кина изгради огромни производствени капацитети, со значителни државни субвенции, во сектори како што се соларната енергија и електричните возила.

Сепак, се појавија и проблеми. Производството брзо се зголемуваше, додека потрошувачката заостануваше, поради што голем дел од производите се продаваат во странство по конкурентни цени.

Екатерина Бигос, виш пазарен стратег во „БНП Париба Асет Менаџмент“, изјави дека овој модел, заснован на технологијата и извозот, создава релативно малку работни места и носи ограничен раст на приходите, додека се зголемува ризикот од губење работни места поради вештачката интелигенција.

Поради тоа, официјалната стапка на економски раст станува „сè послаб показател за состојбата на пошироката економија“, смета Макс Зенглајн, главен економист за Азија и Пацифик во „Конференс борд“.

Според Зенглајн, и покрај импресивните бројки, тие ги прикриваат „сè поголемите разлики меѓу индустриите, регионите и домаќинствата“. Тој оценува дека справувањето со нерамнотежите во домашната економија би можело да биде потешко за Пекинг отколку справувањето со надворешните притисоци.

Домашната побарувачка ослабна под влијание на повеќегодишниот пад на пазарот на недвижности, кој го намали богатството на домаќинствата и ги поттикна граѓаните да штедат повеќе.

ЕУ врши притисок врз Кина да ја ребалансира трговијата

Кина во септември извезла околу 919.000 патнички возила, поттикната од силната странска побарувачка за plug-in хибридни и целосно електрични модели, покажуваат податоците на Кинеската асоцијација на производители на автомобили.

Во првите девет месеци од 2026 година, извозот надминал 7,1 милион патнички автомобили, што претставува раст од повеќе од 70% во споредба со истиот период претходната година.

Сепак, стравувањата дека поевтиниот кинески увоз ги загрозува домашните индустрии и трговските биланси продолжуваат да бидат причина за загриженост кај трговските партнери на Пекинг.

Европската Унија, која има 27 членки, бележи трговски дефицит со Кина од повеќе од 1,1 милијарда долари (981,2 милиони евра) дневно, додека кинескиот извоз во ЕУ пораснал за 16% во првите девет месеци од годината.

Некои земји членки бараат дополнителни ограничувања, и покрај договорот постигнат овој месец за приближно преполовување на увозот на кинески хиб