Македонската индустрија останува без работници – кој ќе работи во фабриките?

Македонската индустрија сè потешко успева да го задржи човечкиот капитал. Додека дел од компаниите инвестираат во модернизација и нови технологии, бројот на вработени продолжува да се намалува, особено во традиционалните индустриски гранки кои со години се соочуваат со недостиг од работна сила и намалена конкурентност.

Најновите податоци на Државниот завод за статистика покажуваат дека во мај годинава бројот на вработени во индустријата е намален за 2,6 проценти во однос на истиот месец минатата година. Падот не е изолиран случај, туку продолжение на трендот кој трае подолг период. Во првите пет месеци од годинава, бројот на работници во индустријата е намален за три проценти споредено со истиот период лани.

Најтешка е состојбата во секторот рударство и вадење камен, каде што бројот на вработени е намален за 7,3 проценти. Најголем удар бележи вадењето руди на метал, со пад од 8,8 проценти, додека намалување има и кај експлоатацијата на јаглен, лигнит и други минерални суровини.

Негативниот тренд продолжува и во преработувачката индустрија, која вработува најголем дел од индустриската работна сила во земјата. Во овој сектор бројот на вработени е намален за 2,5 проценти, а најпогодени се трудоинтензивните дејности.

Особено загрижува состојбата во текстилната и кожарската индустрија. Производството на облека бележи пад на бројот на работници од 11,9 проценти, производството на кожа и кожни производи е намалено за 7,5 проценти, а преработката на дрво за 7,2 проценти. Станува збор за индустрии кои со години предупредуваат на недостиг од квалификувани работници, иселување на младата работна сила и намалени нарачки од странските пазари.

Сепак, статистиката покажува дека не сите индустриски гранки се движат во негативна насока. Најголем раст на бројот на вработени е регистриран во производството на тутунски производи, каде што има зголемување од 16,9 проценти. Следуваат производството на компјутерски, електронски и оптички производи со раст од 13,4 проценти, како и производството на пијалаци со зголемување од 3,5 проценти. Умерен раст е забележан и во металната, гумарската, пластичната и прехранбената индустрија.

Единствен сектор кој бележи позитивен тренд на ниво на целата индустрија е снабдувањето со електрична енергија, гас, пареа и климатизација, каде што бројот на вработени е зголемен за еден процент.

Економските аналитичари оценуваат дека намалувањето на бројот на работници е резултат на повеќе фактори – иселувањето на работоспособното население, недостигот од квалификуван кадар, автоматизацијата на производството, но и слабата побарувачка во дел од традиционалните индустриски гранки. Во исто време, високотехнолошките дејности постепено отвораат нови работни места, но нивниот раст засега не е доволен за да го надомести падот во текстилната, рударската и другите класични производствени индустрии.

Бројките укажуваат дека македонската индустрија се наоѓа во период на длабока трансформација. Додека дел од секторите се модернизираат и се насочуваат кон производство со повисока додадена вредност, традиционалните индустрии остануваат без работници и сè потешко ја одржуваат својата позиција. Прашањето што се наметнува е дали економијата ќе успее навреме да се приспособи на овие промени или недостигот од работна сила ќе стане една од најголемите пречки за идниот индустриски развој.

Share on Facebook

Tweet

Follow us

Save