Предупредување за „климатска инфлација“: „Супер Ел Нињо“ може да ја поскапи храната за речиси 16 отсто!

Метеоролозите и економистите предупредуваат за доаѓањето на најсилниот Ел Нињо во историјата, што може да предизвика сериозни нарушувања на глобалниот пазар. Екстремните временски услови се закануваат со недостиг на клучни прехранбени производи и драматично зголемување на цените низ целиот свет.

Бројни основни прехранбени производи се изложени на сериозен ризик поради климатски настан што може да предизвика глобален хаос. Издадени се итни предупредувања во врска со виталните резерви на храна што би можеле сериозно да бидат погодени од доаѓањето на најсилниот Ел Нињо некогаш забележан. Овој временски феномен – кој се очекува да биде најинтензивен во последните децении – би можел да донесе периоди на екстремен студ и жега, како и опасни суши и разорни дождови, во различни делови од светот. Експертите забележуваат дека овој климатски феномен се интензивира пред нашите очи, предизвикувајќи драматични промени во временските обрасци низ целата планета. Потврдено е дека феноменот започнал да се формира уште во јуни; Ел Нињо се јавува кога температурите на океанот во централниот и источниот тропски Пацифик стануваат невообичаено топли, последователно нарушувајќи ја пошироката глобална клима.

Значителен Ел Нињо веројатно ќе достигне врв кон крајот на 2026 година, а некои прогнози предвидуваат дека ќе биде најсилниот настан досега. Тропските региони, јужна Африка и североисточна Австралија се соочуваат со значително зголемен ризик од катастрофални суши што би можеле да ги уништат посевите. Од друга страна, северозападна Европа веројатно ќе доживее значително повлажни и побурни услови во текот на претстојната есен и рана зима. Додека некои делови од Европа би можеле да ги избегнат најекстремните аспекти на овој супер Ел Нињо, други региони во светот би можеле да се соочат со сериозни, разорни последици што би се прелеале во глобалната економија. Британската влада веќе издаде предупредувања до своите граѓани да се снабдат со основни залихи како подготовка за најлошото сценарио. Државниот секретар за животна средина, храна и рурални прашања истакна дека веројатно ќе го доживееме најсилниот Ел Нињо досега забележан, што ќе доведе до посуви лета и повлажни зими со поекстремни бури.

Овој феномен се развива во Тихиот Океан и претставува директна закана за земјоделското производство ширум светот. Метеоролошките агенции, вклучувајќи ги Светската метеоролошка организација и Националната управа за океани и атмосфера на САД, потврдија дека „Ел Нињо“ брзо се засилува, со голема веројатност да прерасне во исклучително силен настан. Постои значителна веројатност температурите на површината на морето да го надминат просекот за повеќе од два степени Целзиусови – праг што дефинира исклучително тежок климатски настан. Како резултат на тоа, економисти од големи глобални институции предупредуваат на повторна појава на таканаречената „климатска инфлација“ – висока инфлација предизвикана директно од климатските промени. Се проценува дека „Ел Нињо“ од вакви размери би можел да ги зголеми глобалните цени на основните прехранбени производи за речиси 16 отсто, нанесувајќи тежок удар врз буџетите на потрошувачите.

Директните ефекти од Ел Нињо ќе се почувствуваат низ целиот свет и би можеле значително да ја зголемат инциденцата на екстремни временски настани во региони како што се Индија, Источна Азија, Јужна Америка, делови од Африка и западниот Пацифик. Европската Унија и Велика Британија би можеле да бидат особено ранливи на зголемувањето на цените на енергијата и храната поради засилената конкуренција за снабдување, ситуација која веројатно ќе се влоши од овој климатски настан. Се очекува временските влијанија поврзани со претстојниот Ел Нињо драстично да ги влошат предизвиците за безбедноста на храната, особено во регионите кои веќе се под силен притисок од други кризи. Владите ширум светот мораа да се справат со импликациите од овој временски настан, бидејќи променливите временски модели би можеле нагло да ја зголемат глобалната побарувачка за течен природен гас, ставајќи дополнителен притисок врз веќе нестабилниот глобален пазар.

Стравувања од нов пораст на цените на храната

Ефектите од претстојниот Ел Нињо дополнително се влошуваат од постојните глобални предизвици. Конфликтите на Блискиот Исток и војната во Иран веќе ги доведоа цените на храната до исклучително високи нивоа; во комбинација со овој екстремен временски феномен, глобалните синџири на снабдување се соочуваат со невиден двоен удар. Дополнително, високите цени на енергијата и ѓубривата драматично ги зголемуваат трошоците за земјоделско производство. Организацијата за храна и земјоделство и Светската програма за храна веќе изразија длабока загриженост во врска со разорното влијание врз глобалната безбедност на храната. Алармантните проценки сугерираат дека овој Ел Нињо би можел да турне дополнителни 49 милиони луѓе ширум светот во акутен глад и екстремна сиромаштија.

Експертските анализи јасно ја истакнуваат огромната ранливост на клучните производи на глобалниот пазар. Оризот е особено изложен на ризик бидејќи неговото производство е концентрирано во Јужна и Југоисточна Азија – вклучувајќи земји како Индија, Тајланд и Виетнам – кои се многу подложни на разорни суши за време на настаните на Ел Нињо. Индија, најголемиот извозник на ориз во светот, веќе се бори со значително послаба сезона на монсуни. Во однос на пченицата и пченката, иако влијанието на Ел Нињо не е униформно низ целиот свет, силните суши во клучните региони за производство како што се Австралија и САД би можеле драстично да ги намалат земјоделските приноси и извозот.

Тропските производи како што се кафето и какаото се покажуваат како особено ранливи на овие климатски екстреми. Производството на овие култури е високо концентрирано во регионите најранливи на Ел Нињо. Западна Африка – клучна за производството на какао – и земјите како Виетнам и Бразил, кои го формираат ‘рбетот на глобалното производство на кафе, веќе се соочуваат со исклучително неповолни временски услови кои сериозно ги намалуваат приносите. Раните знаци на паника се веќе видливи на глобалните пазари, бидејќи цените на кафето Арабика и какаото забележаа значителни и загрижувачки зголемувања. Со оглед на тоа што целосното влијание врз малопродажните цени не се очекува сè додека прекините на жетвата не се прошират во синџирите на снабдување, експертите ги советуваат потрошувачите да се подготват за продолжен период на значително поскапа храна.

Share on Facebook

Tweet

Follow us

Save