INFOMAX.MK

Талибанските власти и други официјални лица се собраа во саботата во традиционалната сала на Лоја Џирга во Авганистан, одбележувајќи ја петтата годишнина од нивното враќање на власт и истакнувајќи дека нивното владеење донело стабилност и ставило крај на конфликтот по децении немири.

Сепак, висок претставник на Обединетите нации предупреди дека земјата се соочува со сериозна криза со човековите права, особено поради тоа што на девојчињата постари од 12 години им е забрането образование.

Талибанците ја презедоа власта на 15 август 2021 година, додека американските и другите сили на НАТО се повлекуваа по скапата дваесетгодишна војна. Повлекувањето на САД предизвика хаос на аеродромот во Кабул, каде што илјадници луѓе очајнички се обидуваа да ја напуштат земјата.

Набргу по преземањето на власта, талибанската администрација воведе забрана за образование на девојчињата над шесто одделение, а подоцна им забрани и на жените пристап до високо образование.

Тоа се случи и покрај претходните ветувања на Талибанците дека жените ќе имаат право на образование, работа и учество во јавниот живот.

На жените им беше забранет пристапот и до јавни простори како што се спортски сали и паркови, им беше ограничено учеството во спортот, како и патувањето на подолги релации без машки придружник.

На церемонијата во салата на Лоја Џирга присуствуваа високи талибански претставници, некои странски претставници и илјадници граѓани. Со говори беше одбележано, како што тврдеа организаторите, ослободувањето на Авганистан од американските сили.

Талибанската влада и понатаму е меѓународно изолирана. Русија е единствената земја која формално ја признала.

„Му се молиме на Семоќниот Бог засекогаш да ја заштитува нашата татковина од окупација, агресија, војни и несигурност и да му овозможи на нашиот народ да ужива во мир, спокојство и просперитет под покровителство на влада заснована на шеријатот“, изјави заменик-портпаролот на талибанската влада, Хамдулах Фитрат.

На церемонијата немаше жени.

Прослави беа организирани и во провинциите низ Авганистан, каде што долж главните патишта и на пазарите беа поставени талибански знамиња и плакати со пораки во чест на враќањето на Талибанците на власт.

ОН: Во Авганистан се продлабочува кризата со човековите права

Во видеообраќање, Ричард Бенет, специјален известувач на ОН за состојбата со човековите права во Авганистан, предупреди дека земјата минува низ длабока криза со човековите права.

„Иако ерата на војната заврши, прашање е дали навистина постои мир, а состојбата со човековите права постојано се влошува, најдраматично за жените и девојчињата“, рече Бенет.

Тој додаде дека неговиот мандат заклучил дека системот воспоставен од Талибанците претставува злосторство против човештвото во форма на родово прогонство.

„Кризата оди многу подалеку од дискриминацијата врз основа на пол, па дури и од родовиот апартхејд“, рече Бенет.

Според него, низ Авганистан и понатаму се документираат произволни апсења, тортура и малтретирање, вонсудски убиства, телесни казни, присилни исчезнувања, ограничувања на слободата на изразување, напади врз новинари и бранители на човековите права, како и прогон на етнички и верски малцинства.

Тој посочи и на дискриминација врз ЛГБТ-лицата и намалување на просторот за граѓанско делување.

Бенет ја предупреди меѓународната заедница да не ги „нормализира“ политиките на Талибанците, бидејќи тоа, според него, би значело легитимирање на дискриминацијата и испраќање порака до жртвите дека нивното страдање може да биде предмет на преговори.

Талибанците тврдат дека донеле стабилност и развој

Во интервју за Асошиејтед прес оваа недела, заменик-министерот во талибанската влада задолжен за радиодифузија при Министерството за информации и култура, Молви Хајатуллах Махар Фарахи, изјави дека и покрај „предизвиците и тешкотиите“, владата во изминатите пет години обезбедила безбедност, развивала инфраструктура и отворила работни места.

На прашањето за образованието на девојчињата и жените, Фарахи не даде директен одговор, но рече дека „нивото на инвестиции во универзитетите го надминува сето она што било видено во минатото“.

Сепак, бројките на Обединетите нации покажуваат поинаква слика.

Според проценките на УНЕСКО, околу 2,4 милиони девојчиња се исклучени од средното образование.

Агенцијата на ОН за правата на жените, UN Women, оваа недела соопшти дека жените и девојчињата во Авганистан се соочуваат со најстрогите ограничувања во светот.

Од агенцијата предупредија дека забраните го загрозуваат иднината на земјата, бидејќи недостигот на наставници, лекари, медицински сестри и акушерки ги загрозува социјалните и економските темели на Авганистан.