Што е пневмонична чума и како се пренесува оваа ретка, но опасна инфекција

Пневмоничната чума е една од најтешките форми на чума – сериозна бактериска инфекција која ги зафаќа белите дробови и може брзо да доведе до тешко нарушување на дишењето. Предизвикувач е бактеријата Yersinia pestis, која најчесто се поврзува со глодари и нивни инфицирани болви.

За разлика од бубонската чума, кај која најчесто се појавуваат болно отечени лимфни јазли, пневмоничната форма предизвикува брзо развивање на пневмонија. Може да се појави како резултат на ширење на инфекцијата од друга форма на чума кон белите дробови, но човек може да се зарази и со вдишување инфективни респираторни честички од заразено лице или животно.

Кои се симптомите?
Болеста може да започне нагло. Меѓу најчестите симптоми се:

висока температура и треска;
главоболка и изразена слабост;
кашлица;
отежнато дишење;
болка во градите;
брзо влошување на состојбата;
во потешки случаи, искашлување крвав или воденест секрет.
Инкубацијата може да биде многу кратка. По вдишување на бактеријата, симптомите може да се појават за само еден ден, поради што брзото препознавање на инфекцијата е особено важно.

Дали се пренесува од човек на човек?
Да, но пренесувањето е поврзано со пневмоничната форма на чума. Бактеријата може да се пренесе преку респираторни капки при близок контакт со заразено лице кое кашла.

Тоа не значи дека секој контакт со заразен човек автоматски доведува до инфекција. Според американските Центри за контрола и превенција на болести (CDC), ризикот е најголем при близок и продолжен контакт со лице кое има развиена пневмонична чума.

Пневмоничната чума е единствената форма на чума која може директно да се пренесува меѓу луѓе. Другите начини на заразување вклучуваат каснување од инфицирана болва или контакт со заразено животно или негово ткиво.

Колку е опасна?
Без навремено лекување, пневмоничната чума може да биде смртоносна. Болеста може брзо да напредува и да доведе до тешка респираторна слабост и сепса.

Сепак, чумата денес може успешно да се лекува со антибиотици доколку терапијата започне навреме. Светската здравствена организација нагласува дека раното препознавање и брзото лекување значително ги подобруваат шансите за преживување.

Како се поставува дијагнозата?
При сомнеж за чума, лекарите можат да земат примероци од крв, а кај одредени форми и материјал од лимфен јазол или респираторен секрет, кој се испитува во лабораторија.

Поради брзото напредување на пневмоничната форма, доколку постои основан сомнеж, лекувањето не треба да се одложува додека се чекаат конечните лабораториски резултати.

Чумата денес е ретка
Иако чумата историски била причина за големи пандемии, денес таа е ретка болест, но сè уште се појавува во одредени региони во светот. Бактеријата Yersinia pestis природно циркулира меѓу одредени мали цицачи и нивните болви.

Според СЗО, во периодот од 2019 до 2025 година најголем број пријавени случаи биле регистрирани во Демократска Република Конго и Мадагаскар.

И покрај сериозноста, пневмоничната чума не треба да се поистоветува со средновековните епидемии. Современата медицина располага со ефикасни антибиотици, а навремената дијагноза и терапија се клучни за спречување на најтешките последици.

Share on Facebook

Tweet

Follow us

Save