Јужна Кореја и Казахстан потпишаа меморандум за соработка во мирна употреба на нуклеарната енергија

Јужна Кореја и Казахстан во вторникот во Сеул потпишаа меморандум за разбирање за соработка во мирната употреба на нуклеарната енергија. Претседателите Ли Џе Мјунг и Касим-Жомарт Токаев истовремено се договорија да ги прошират односите во областа на енергетиката, критичните суровини, трговијата и вештачката интелигенција.

Меморандумот за нуклеарна енергија е еден од вкупно 13 документи потпишани за време на средбата. Според кабинетот на јужнокорејскиот претседател, меѓу нив има и договори за сурова нафта, како и за научна и техничка соработка.

Засега не се објавени детали за висината на инвестициите, количините на испораки или конкретните проекти. Договорот за нуклеарна енергија е меморандум за разбирање и не значи дека јужнокорејска компанија добила нарачка за изградба на нуклеарна централа.

Јужна Кореја ќе бара и литиум покрај ураниумот

Казахстан има голем потенцијал за развој на идните високотехнолошки индустрии и е клучен партнер за Јужна Кореја, изјави Ли, според неговиот кабинет.

Јужнокорејската премиерка Хан Сонг-сук претходно повика на проширување на економските односи надвор од досегашната трговија со сурова нафта и ураниум. Во иднина во соработката треба да бидат вклучени и литиумот и другите критични суровини.

Јужнокорејските компании би можеле да ја користат својата технологија за истражување и експлоатација на казахстанските наоѓалишта, објави Ројтерс, повикувајќи се на агенцијата Њусис.

Двете земји не почнуваат од нула. Уште во 2024 година тие потпишаа меморандум за разбирање за синџирите на снабдување со критични минерали. Тој договор требаше да им овозможи на јужнокорејските компании да учествуваат во истражувањето и развојот на наоѓалишта на литиум, хром, ураниум и ретки земји во Казахстан.

Новите разговори се надоврзуваат на тој договор. Сепак, на средбата во вторникот не беше објавен дополнителен договор за снабдување со литиум или други минерали.

Казахстан обезбедува 40 отсто од светскиот ураниум

Казахстан е особено важен за Јужна Кореја, која има ограничени сопствени ресурси, поради големите резерви на ураниум. Централноазиската земја во 2025 година произвела околу 25.839 тони ураниум, односно околу 40 отсто од светското производство. Од 2009 година Казахстан е најголем производител на ураниум во светот, покажуваат податоците на Светската нуклеарна асоцијација.

Јужна Кореја има развиена нуклеарна индустрија, но се потпира на увоз за потребните суровини. Земјата исто така е меѓу водечките светски производители на полупроводници, батерии и автомобили. Покрај ураниумот, нејзината индустрија има потреба од литиум, ретки земји и други стратешки важни минерали.

Во понеделникот Јужна Кореја и петте централноазиски држави веќе се договорија за поблиска соработка долж целиот синџир на снабдување со суровини. Според јужнокорејското Министерство за индустрија, наоѓалиштата на литиум и ретки земји во Централна Азија треба да се поврзат со јужнокорејската технологија за преработка и производство на материјали.

Со тоа се планира соработката да оди подалеку од ископувањето и извозот на необработени суровини. Таа би опфатила и рафинерии, топилници, производство на материјали со висока додадена вредност и производство на готови производи. Засега не се наведени конкретни проекти.

Нема нов договор за казахстанска нуклеарна централа

Казахстан планира изградба на неколку нуклеарни централи по референдумот во 2024 година. Јужнокорејската енергетска компанија KHNP беше меѓу четирите компании кои се натпреваруваа за изградба на првата централа.

Сепак, во јуни 2025 година рускиот државен гигант Росатом беше избран да го предводи меѓународниот конзорциум за изградба. Одлуката ја потврди казахстанската Агенција за атомска енергија. За друга нуклеарна централа, кинеската компанија CNNC е предвидена како претпочитан партнер.

Затоа, од новопотпишаниот меморандум не може да се заклучи дека Јужна Кореја ќе добие договор за изградба на една од нуклеарните централи. Во првата фаза е можна соработка во истражувањето, технологијата, обуката или делови од нуклеарниот синџир на снабдување. Точниот опсег на соработката допрва треба да биде договорен.

Токаев сака двојно поголема трговија со Јужна Кореја

Токаев истовремено повикува на нови јужнокорејски инвестиции. Според него, билатералната трговија неодамна надминала три милијарди американски долари, додека јужнокорејските компании досега инвестирале повеќе од 12 милијарди долари во Казахстан.

Казахстанскиот претседател предложи обемот на трговијата да се удвои и поголем акцент да се стави на преработени производи со повисока додадена вредност. Во Казахстан веќе работат повеќе од 1.000 компании со јужнокорејски капитал.

Билатералната средба се одржа непосредно пред првиот самит на Јужна Кореја со Казахстан, Киргистан, Таџикистан, Туркменистан и Узбекистан.

Сеул сака да ги диверзифицира снабдувањето со суровини и енергија, додека централноазиските држави бараат инвестиции и технологија за поголем дел од своите суровини да ги преработуваат во сопствените земји.

Share on Facebook

Tweet

Follow us

Save