INFOMAX.MK

Германија заостанува со полнењето на складиштата за гас пред зимата, што предизвикува повици за воведување посилни финансиски поттикнувања за забрзување на процесот.

Високите пазарни цени го забавија полнењето на германските складишта, со што се доведува во прашање исполнувањето на државната цел.

„Доколку полнењето продолжи со сегашното темпо, Германија нема да ги исполни законските барања за наполнетост до 1 ноември“, изјави за Euronews Business Себастијан Хајнерман, директор на здружението на оператори на складишта за гас INES.

На 25 август германските складишта биле наполнети околу 51,5 отсто, во споредба со приближно 69 отсто во истиот период минатата година. Германија има обврска до 1 ноември да достигне вкупна исполнетост од 70 отсто.

Ниските нивоа на резерви не се проблем само за Германија. Холандската државна компанија Gasunie предупреди дека и Холандија би можела да не ја исполни својата цел за складирање гас оваа година.

Германија располага со најголеми капацитети за складирање гас во Европа, па бавното полнење значително придонесува за европскиот недостиг. Според INES, Германија во складиштата има околу 45 TWh помалку гас отколку пред една година, што е приближно колку целокупниот капацитет за складирање на Чешка.

Околу 78 отсто од достапниот капацитет за складирање веќе е резервиран, но тоа не значи дека складиштата навистина ќе бидат наполнети. Резервацијата им дава право на трговците да го користат капацитетот, додека количината на гас што ќе биде складирана зависи од пазарните услови.

Зошто компаниите не складираат повеќе гас?

Високите цени во моментов го прават економски неисплатливо купувањето и складирањето големи количини гас. Вообичаено, снабдувачите купуваат гас по пониски цени во текот на летото, го складираат и го продаваат по повисоки цени во зимскиот период.

Војната во Иран ги зголеми цените на светските пазари, што го прави складирањето помалку атрактивно за компаниите. Во петокот референтната европска цена на гасот, договорот Dutch TTF за испорака во следниот месец, се тргувал за околу 69 евра за мегават-час, во споредба со околу 29 евра на почетокот на годината.

Германската енергетска компанија и голем трговец со гас Uniper потврди за Euronews Business дека пазарните услови го забавуваат полнењето на складиштата.

„Условите за складирање неодамна се подобрија, но не до степен што дополнителното складирање би го направило економски исплатливо.“

Од компанијата додаваат дека не очекуваат непосреден недостиг на гас во Европа. Според Uniper, Германија сепак би можела да ја достигне целта од 70 отсто или повеќе до 1 ноември доколку пазарните услови создадат „посилни поттикнувања за складирање“.

Германската државна енергетска компанија SEFE се повика на анализа на Германското здружение на енергетската и водната индустрија, според која целта сè уште може да биде постигната со просечна стапка на полнење од 0,75 TWh дневно.

И операторот RWE Gas Storage West очекува целта да биде исполнета врз основа на сегашното темпо на полнење.

Германското Министерство за економија претходно соопшти дека, според актуелните информации, не се очекува недостиг на гас во претстојната зима.

Според министерството, иако резервите се значително пониски од претходните години, безбедноста на снабдувањето не зависи само од количината складиран гас. Германија може да се потпре и на гасот од Норвешка преку гасоводи, терминалите за течен природен гас (LNG), како и на испораките од соседните земји.

Министерството проценува дека наполнетост на складиштата од 60 до 70 отсто на почетокот на зимата, во комбинација со достапниот увоз, би била доволна за просечна зима.

Германската Федерална агенција за мрежи, регулаторот за енергетика, за Euronews Business изјави дека Германија има доволно увозни и складишни капацитети и дека гас е достапен на пазарот доколку биде потребен.

Студена зима може да го загрози индустриското производство

Иако во моментов нема непосредна закана, INES предупредува дека ниските резерви може да станат сериозен проблем доколку зимата биде особено студена.

„Доколку недоволно наполнетите складишта се совпаднат со многу студена зима, Германија можеби повеќе нема да може целосно да ја покрие нормалната побарувачка за гас“, изјави Хајнерман за Euronews Business.

Тој предупреди дека доколку цените на гасот се зголемат над нивото што индустриските потрошувачи можат да си го дозволат, компаниите ќе бидат принудени да го намалат производството, што може да предизвика значителна економска штета.

Гасот и понатаму има важна улога во домаќинствата, индустријата и производството на електрична енергија. Во 2025 година, гасот учествувал со 16,1 отсто во домашното производство на електрична енергија во Германија, според Сојузниот завод за статистика.

Третиот најголем оператор на складишта за гас во Германија, VNG, предупредува дека најголем ризик би имало доколку истовремено се појават ниски резерви, исклучително студено време и прекини во испораките на LNG или гас преку гасоводи.

Германските производители стравуваат и дека ниските резерви би можеле да ја принудат земјата во текот на зимата да купува скап LNG, дополнително зголемувајќи го притисокот врз индустријата.

Германското здружение на фармацевтската индустрија предупреди дека комбинацијата од ниски резерви, екстремно студено време и прекини во снабдувањето би била особено проблематична, бидејќи голем дел од фармацевтското производство зависи од гас и не може лесно да се прекине или префрли на друг извор на енергија.

Предупредување упати и германскиот сектор за машинска индустрија. Генералниот директор на здружението VDMA, Тило Бродман, оцени дека физички недостиг на гас или нагло зголемување на цените би претставувале сериозна закана за индустријата.

Како Германија може да го забрза полнењето на складиштата?

Според INES, приоритет е да се зајакнат финансиските поттикнувања за компаниите да складираат гас.

Хајнерман предлага укинување на мрежните надоместоци за складирање и давачката за конверзија на гас, со што би се намалиле трошоците и складирањето би станало поисплатливо. Намалувањето на административните процедури, исто така, би можело да ги намали трошоците.

Доколку компаниите не го искористат резервираниот капацитет и Германија се најде во опасност да не ја исполни целта, неискористениот капацитет мора да му биде ставен на располагање на Trading Hub Europe (THE).

Со одобрение од владата и регулаторите, THE потоа може да распише јавни тендери за обезбедување дополнителни количини гас за складирање.

Според VNG, доколку компаниите не складираат доволно гас, едно од можните решенија би било владата да им плаќа на енергетските компании за гарантирање на договорените количини во случај на криза.

Компаниите би се натпреварувале за обезбедување на овие резерви, што според VNG би било поевтино за даночните обврзници и би предизвикало помалку нарушувања на пазарот отколку директното купување гас од страна на државата.

На подолг рок, Германија планира од сезоната 2027–2028 да воведе стратешка резерва на гас под државна контрола, со цел да се заштити од сериозни прекини во увозот.

Предложената резерва би содржела околу 24 TWh гас, што е речиси 10 отсто од националниот капацитет за складирање. Сепак, планот сè уште не е претворен во закон и не се очекува да обезбеди заштита пред зимата 2027–2028.

Извор: Euronews Business