Медиумте го тужат Трамп поради забраната за пристап до Белата куќа

Три новински организации чии новинари минатата недела беа забранети од Белата куќа го тужат претседателот Доналд Трамп и тројца негови високи советници, нарекувајќи го ненадејното исклучување „директен напад врз Првиот амандман“.

POLITICO, CNN и MS NOW во понеделникот во заедничко соопштение објавија дека поднесуваат федерална тужба со цел веднаш да го вратат пристапот за нивните новинари, на кои во саботата им беше забранет влез во комплексот на Белата куќа, а акредитациите им беа одземени од Тајната служба. „Утрово ја известивме владата дека денеска поднесуваме тужба за да ги заштитиме нашите права според Првиот амандман и да го браниме принципот дека владата не одлучува за што ќе известува или што ќе објавува печатот“, соопштија новинските организации. „Без известување или постапка, Белата куќа им ги одзеде акредитациите на нашите новинари затоа што не ѝ се допаѓаше нашето известување. Ако остане без оспорување, ова ја загрозува слободата на печатот и правото на јавноста на независно новинарство без мешање од владата.“

Организациите бараат судија од Окружниот суд на САД во Вашингтон брзо да утврди дека забраната на Трамп е неуставна и да ги спречи неговите советници да ја спроведуваат.

Портпаролите на Белата куќа и Министерството за правда веднаш не одговорија на барањата за коментар.

Исклучувањето на новинарите од Белата куќа следуваше по објавата на Трамп на Truth Social во петокот дека ги забранува новинарите од трите медиуми „со моментално дејство“.

Објавата на Трамп беше нејасна во однос на причините за забраната, освен што се пожали на „постојаното „известување““ за она што тој го нарече „ЛАЖНИ ВЕСТИ!“, како и „ИЗМИСЛУВАЊА и ЛАГИ“. За време на фотографирањето во Овалната соба во петокот, Трамп даде малку конкретни детали.

„Тоа е навистина само збир од текстови во последните неколку години. Ви здосадува“, рече Трамп. „Тие се паметни луѓе, но намерно пишуваат негативни вести.“

Новинските организации, кои ги застапува Теодор Бутрос Џуниор од адвокатската фирма Gibson Dunn, поднесуваат тужба против Трамп, шефицата на кабинетот Сузи Вајлс, директорот за комуникации на Белата куќа Стивен Чеунг и директорот на Тајната служба Шон Каран. Медиумите тврдат дека забраната на претседателот го прекршува Уставот на повеќе начини: ненадејното укинување на пристапот до Белата куќа без известување ги прекршило нивните права на соодветна постапка и имотни права според Петтиот амандман, а одмаздата поради содржината на нивното известување ги прекршила нивните права според Првиот амандман.

Во тужбата се наведува дека забраната веќе „сериозно го попречува“ известувањето на новинските организации за Белата куќа на Трамп, а истовремено создава ефект на заплашување кај другите медиуми, кои би можеле слично да бидат исклучени доколку претседателот оцени дека нивното известување е „недоволно поволно“. Иако долгогодишните правни преседани ѝ дозволуваат на Белата куќа да го ограничува пристапот на новинарите до зградата, судовите пресудија дека официјалните лица не смеат да ги применуваат тие ограничувања на начин што дискриминира врз основа на гледиште или содржина.

Претходните обиди на Трамп да им го одземе пристапот на конкретни новинари или новински организации наидоа на отпор пред судовите, иако најновиот спор доведе до нејасен исход.

Во 2018 година, за време на првиот мандат на Трамп, официјални лица ја суспендираа постојаната акредитација за Белата куќа на тогашниот дописник на CNN од Белата куќа, Џим Акоста, при што официјалните лица тврдеа дека тој продолжил да зборува и го држел микрофонот откако Трамп јасно ставил до знаење дека преминува на друг новинар. Судија нареди да му биде вратена акредитацијата на Акоста, повикувајќи се на нејасната постапка околу суспензијата.

Сличен спор се одвиваше следната година, по вербална расправија во Розовата градина меѓу хонорарниот новинар на Playboy, Брајан Карем, и советникот на Трамп, Себастијан Горка. Федерален судија ѝ нареди на Белата куќа да му ја врати акредитацијата на Карем, заклучувајќи дека правилата за однесување на ваквите настани не биле доволно јасни за да обезбедат соодветна постапка.

Минатата година избувна уште еден правен спор откако Трамп му забрани на Associated Press да присуствува на настани во Источната соба и ја исфрли новинската агенција од прес-пулот на Белата куќа, малата група новинари на кои редовно им е дозволен пристап до Овалната соба, Air Force One и други чувствителни локации што ги посетува претседателот. Одлуката на Трамп следуваше откако AP одби да го прифати називот „Залив на Америка“, откако тој потпиша извршна наредба со која водното подрачје долго познато како Мексикански Залив беше преименувано.

Иако федерален окружен судија застана на страната на AP, најголемиот дел од неговата одлука привремено беше ставен во мирување од совет на Апелацискиот суд за округот Колумбија, кој утврди дека најограничените простории, како Овалната соба и Air Force One, не подлежат на пошироката заштита според Првиот амандман како остатокот од комплексот.

„Овие ограничени претседателски простории не се форуми според Првиот амандман отворени за приватен говор и дискусија“, напиша мнозинството во советот. „Затоа Белата куќа ја задржува дискрецијата да одлучува, вклучително и врз основа на гледиштето, кои новинари ќе бидат примени.“

Иако одлуката на апелацискиот суд од јуни 2025 година беше привремена, таа му овозможи на Трамп да продолжи со обидот да го забрани AP од Овалната соба. AP побара целиот состав на Апелацискиот суд за округот Колумбија да го разгледа случајот, но мнозинството судии на судот одби да го стори тоа.

Share on Facebook

Tweet

Follow us

Save