INFOMAX.MK

Европски разузнавачки раководители предупредуваат дека Русија би можела да преземе порешителни дејства против НАТО, вклучително и ограничен упад, провокации под туѓо знаме или засилена кампања на саботажи. Службите во балтичките држави, сепак, нагласуваат дека засега нема знаци на непосреден напад, објави „Гардијан“.

Полскиот премиер Доналд Туск изјави пред парламентот дека, според разузнавачките проценки, Москва во следните месеци би можела да изврши напад со дронови или ракети врз територијата на НАТО. Целта, според него, би била да се провери дали членот 5 за колективна одбрана навистина функционира или е „повеќе теоретски отколку практичен“.

Францускиот претседател Емануел Макрон ги оцени предупредувањата на Туск како основани и добро документирани. Тој свика итна средба во Париз со партиски лидери и кандидати за претседателските избори во 2027 година, на која беше разговарано и за растечката закана од Русија.

Шефот на чешката Служба за безбедност и информации, Михал Коуделка, допушти дека Кремљ би можел да подготвува ограничен упад во земја на НАТО која граничи со Русија, провокации под туѓо знаме или голема кампања за влијание.

Според него, такво сценарио би можело да се развие во рок од „месеци, а не години“. Коуделка, сепак, нагласи дека многу институции работат на спречување на таква ескалација.

Повнимателна проценка од Балтикот

Претставниците на трите балтички држави, кои граничат со Русија или со руска територија, се повнимателни. Тие посочуваат дека ресурсите на Москва и понатаму се силно ангажирани во војната против Украина и предупредуваат дека сугестиите за непосреден напад би можеле да им служат на целите на Кремљ.

„Не гледаме знаци на непосреден напад“, изјави директорот на латвиската Служба за државна безбедност Нормундс Межвиетс.

Според него, има податоци дека Москва се подготвува за порешителни дејства во Европа, но не е јасно дали станува збор за конкретни воени планови или за стратегија за ширење страв и несигурност во западните општества.

Генералниот секретар на естонското Министерство за надворешни работи, Јонатан Всевиов, исто така ја повика јавноста да не подлегнува на паника.

„Ако има причина да се плашиме од напад, бидете сигурни дека јасно ќе го кажеме тоа. Дотогаш, останете смирени и поддржувајте ја Украина“, напиша тој.

Саботажите би можеле да се засилат

И тројцата интервјуирани разузнавачки раководители сметаат дека руската кампања на саботажи во Европа веројатно ќе се засили во следните месеци.

Шефот на шведското воено разузнавање Томас Нилсон како пресвртница го оцени инцидентот со вооружен дрон на аеродромот во Лајпциг, за кој германските власти ги обвинија руските служби.

Според Межвиетс, Москва постепено преминува од случајни подметнувања пожари и саботажи, чија главна цел е да се шири паника, кон конкретни објекти поврзани со поддршката за Украина. Меѓу потенцијалните цели тој ги посочи железничката инфраструктура, логистичките центри за помош на Киев и претпријатијата од одбранбената индустрија.

Нилсон смета дека целите на оваа кампања се намалување на поддршката за Украина, продлабочување на поделбите во НАТО и предизвикување страв кај европските општества.

Коуделка ја опиша руската тактика како „ескалација со цел деескалација“ – зголемување на тензиите до степен до кој европските држави би ја ограничиле својата помош за Киев. Според него, саботажите ги оптоваруваат и ресурсите на службите, бидејќи секој пожар или технички дефект сега мора да се проверува како можен напад.

Разузнавачките раководители изразија скептицизам и кон обидите за мировни преговори. Нилсон изјави дека не гледа знаци дека Москва размислува за сериозни преговори и го опиша нејзиното однесување како „преговарачки театар“, додека Кремљ продолжува да ги следи своите стратешки цели.

Русија ги отфрла тврдењата дека има намера да го нападне НАТО. Европските служби, сепак, потсетуваат дека Кремљ ги негираше и плановите за целосна инвазија на Украина непосредно пред почетокот на војната во февруари 2022 година.